Bewegen is noodzakelijk
“Gezondheid is niet alles, doch alles is niets zonder gezondheid” (Schopenhauer). We raken in Vlaanderen steeds verder achterop als het gaat om gezondheid. Ons ongezonde gedrag is hierbij de grote boosdoener. We investeren momenteel flink in ongezondheid. De trends zijn zorgwekkend als het gaat om verontreiniging van het leefmilieu, roken, overmatig alcoholgebruik, slechte voedingsgewoonten, stress en een tekort aan beweging (fysieke activiteit en sport). De afgelopen decennia zien we echter dat verschillende negatieve trends met betrekking tot gezondheid (fysieke inactiviteit bij kinderen, obesitas-epidemie, veroudering van onze populatie en toename van de chronische ziekten) zich aan het doorzetten zijn, waardoor niet alleen het individu, maar ook de maatschappij (lees Sociale zekerheid) onder druk komen te staan.
Vroeger was bewegen een onderdeel van het overleven. De afgelopen jaren is echter meermaals wetenschappelijk aangetoond geworden dat het gemiddelde activiteitsniveau van de bevolking progressief daalt terwijl lichamelijke inactiviteit net een gezondheidsbedreigende factor is. Onze hedendaagse werk- en leefpatronen in onze maatschappij doen steeds minder beroep op het fysieke vermogen van de mensen. Deze teruggang in bewegingsmogelijkheden wordt beschouwd als een belangrijke risicofactor voor het ontstaan van de zogenaamde welvaartsziekten (hart- en vaatziekten, obesitas, diabetes type 2, kanker(?), sarcopenia, …syndroom X). In dit kader is het bovendien opvallend dat een preventieve attitude (lichaamsbeweging) in onze cultuur nog niet echt is ingeburgerd
Algemeen besluit:
Wie op een verantwoorde wijze aan zijn conditie wil werken, moet een aantal richtlijnen volgen.
1. Conditie opbouwen is een langdurig proces waarbij de elementaire beginselen van het trainingsproces dienen gerespecteerd te worden. Training is een doelgericht proces waarbij belasting en herstel centraal staan. Trainingsprincipes zijn algemeen gehanteerde aanwijzingen voor het trainingsproces.
2. Vanaf de leeftijd van 35 jaar of bij vermoeden/symptomen van ziekte of overgewicht is een uitgebreid medisch onderzoek aangewezen. Participatie in conditie-programma’s door jongeren en jong volwassenen in goede gezondheid houdt in principe weinig risico in.
3. Cyclische activiteiten die continu gedurende lange tijd kunnen worden volgehouden, en welke een groot deel van de spiermassa mobiliseren zijn bijzonder geschikt voor het opbouwen van de conditie.
4. Het effect van de training wordt hoofdzakelijk bepaald door de intensiteit (60 – 80 %Hfmax) en de duur (25 – 60 minuten) van elke belasting, en de frequentie per week (3 – 5 x per week). Een progressieve opbouw van de training is hierbij van primordiaal belang. Begin liever te traag dan te snel en bouw zeer langzaam op. Warming-up voor en cooling-down na de inspanning zijn noodzakelijk om de training optimaal te laten verlopen en de kans op kwetsuren,… te verminderen.
5. Het bijhouden van een dagboekje en de regelmatige controle van het lichaamsgewicht en de hartfrequentie in rust zijn eenvoudige hulpmiddelen om de conditieopbouw in de juiste richting te sturen (of bijsturen).
6. Een goede nachtrust versnelt het herstelproces na training. Kies daarom ook het juiste tijdstip en een aangename omgeving om je conditie-programma uit te voeren.
7. Conditie opbouwen is een onderdeel van een totaal programma waarbij de juiste adviezen met betrekking tot het drinkgedrag voor, tijdens en na de inspanning, en duidelijke richtlijnen voor een optimale voeding deel van uitmaken.
Artikel door Prof. Jan Bourgois, Ph.D.
Centrum voor Sportgeneeskunde – Universitair Ziekenhuis Gent, De Pintelaan 185, B-9000 Gent
Vakgroep Revalidatiewetenschappen en Kinesitherapie – Universiteit Gent, De Pintelaan 185, B-9000 Gent
Klik hier om FitClass VZW te ontdekken, uw partner in beweging en gezondheid.
Foto bron: photoxpress.com